ต้มโคล้งจะเป็นอาหารที่มีรสชาติคล้ายคลึงกับต้มยำ แต่จะออกไปทางเค็มและเปรี้ยวเป็นหลัก ซึ่งต่างจากต้มยำที่จะครบรสมากกว่า ต้มโคล้งส่วนใหญ่จะเน้นรับประทานคู่กับเนื้อปลา เพราะรสชาติของน้ำแกงจะเหมาะสมต่อการรับประทานกับเนื้อปลาหรืออาหารทะเลมากกว่าการรับประทานกับเนื้อสัตว์ชนิดอื่น จึงทำให้อาหารชนิดนี้หารับประทานได้ยากมากขึ้น เนื่องจากคนส่วนใหญ่จะหันไปรับประทานต้มยำที่มีรสชาติครบรสมากกว่า แต่สำหรับคนที่ชื่นชอบต้มโคล้งแล้วจะรู้ได้ทันทีว่าต้มโคล้งนั้นมีรสชาติที่อร่อยกลมกล่อมและสามารถทานกับอาหารทะเลได้อย่างลงตัว ถ้าใครที่ชื่นชอบอาหารสไตล์น้ำซุปร้อนๆ ที่ผสมผสานเครื่องเทศและสมุนไพร รวมถึงความเผ็ดร้อนอย่างลงตัว ต้องได้ลองต้มโคล้งสักครั้งแล้วคุณจะติดใจ

        ต้มโคล้งปลาหลากชนิดจะได้รับความนิยมมากที่สุด เพราะเครื่องเทศและเครื่องสมุนไพรภายในต้มโคล้ง สามารถกลบกลิ่นคาวของเนื้อปลาและอาหารทะเลต่างๆ ได้เป็นอย่างดี โดยวิธีการทำนั้นไม่ยุ่งยาก ส่วนใหญ่แล้วจะเน้นต้มน้ำซุปต้มโคล้งให้เดือดด้วยเครื่องเทศ เครื่องปรุง และเครื่องสมุนไพรต่างๆ จนเข้มข้นและให้รสชาติที่ลงตัว จากนั้นนำปลาไปทอดหรือย่างจนกรอบ เมื่อจะรับประทานก็เพียงแค่นำเนื้อปลาทอดหรือย่างใส่ชามแล้วเทราดด้วยเครื่องต้มโคล้ง เท่านี้ก็จะได้ความหอมของกลิ่นเครื่องเทศและเครื่องสมุนไพร พร้อมไปด้วยรสชาติแซ่บ เผ็ดร้อน กลมกล่อม และเนื้อปลากรอบที่รับประทานกับข้าวสวยแล้วอร่อยเป็นอย่างมาก ส่วนเนื้อปลาที่นิยมนำมาทำต้มโคล้งจะเป็นปลากะพง, ปลาเค็ม, และปลานิล เป็นต้น น้ำต้มโคล้งในแบบสูตรดั้งเดิมนั้นจะต้องมีทั้งรสเปรี้ยว, เค็ม, มัน และออกหวานนิดๆ ส่วนความหวานนั้นจะได้มาจากเนื้อปลาทอดและหอมแดง จะไม่ใส่น้ำตาลปี๊บหรือน้ำตาลทรายขาวโดยตรง ส่วนความเปรี้ยวนั้นส่วนใหญ่แล้วในแบบดั้งเดิมจะมาจากมะขามเปียกและความเค็มจะมาจากเกลือ แต่คนยุคใหม่จะปรับเปลี่ยนสูตรให้กลายมาเป็นมะนาวและน้ำปลาแทน แต่ถ้าต้องการรสชาติดั้งเดิมร่วมด้วยก็อาจจะใส่มะขามเปียกและใบมะขามอ่อน เพื่อเพิ่มความเปรี้ยวและความหอมของน้ำซุปให้มากขึ้น 

#สำนักงานประชาสัมพันธ์จังหวัดพิษณุโลก
#PRD4

ขนมไทยพื้นบ้าน : แกงบวดฟักทอง สูตร นางกวย อัตจักร์

ความเป็นมา/ ความเชื่อ

            แกงบวดฟักทอง เป็นขนมไทยพื้นบ้านของชาวไทย ที่บ่งบอกถึงความเป็นไทย คนส่วนมากโดยเฉพาะชาวอีสานจะรู้จักเป็นอย่างดี เนื่องจากชาวบ้านส่วนใหญ่มีอาชีพเกษตรกรรม ปลูกผักผลไม้ไว้รับประทานเอง อีกทั้งห่างไกลตลาด จึงนำอาหารที่มีอยู่ในท้องถิ่น

มาทำขนมรับประทานเองภายในครอบครัว หรือนำไปทำบุญที่วัด และใช้รับรองแขก ปัจจุบันหลายครอบครัวเริ่มเลิกราห่างหายกันไปเนื่องจากเห็นว่ามีขั้นตอนที่ยุ่งยาก เสียเวลา และสามารถซื้อหาได้ง่ายตามตลาดทั่ว ๆ แต่ก็ยังคงเหลือเป็นบางครอบครัวที่สานต่อ รักษาสืบทอดการทำขนมแกงบวดฟักทอง คงไว้ให้ลูกหลานได้เรียนรู้ อนุรักษ์สืบสาน ต่อไป

#สำนักงานประชาสัมพันธ์จังหวัดพิษณุโลก
#PRD4

เหตุผลแรก ก็คือ อาหารชนิดนี้ทำมาจากเนื้อปลาเป็นส่วนประกอบหลักและมีรูปร่างแบนๆ เหมือนดอกเห็ด ยิ่งพอทอดแล้วพองขึ้นเล็กน้อยยิ่งเหมือนเห็ด จึงเรียกชื่อตามสิ่งที่เห็นนั้นเลยว่าปลาเห็ด

เหตุผลที่ 2 ซึ่งดูจะน่าเชื่อถือมากกว่า บอกว่าปลาเห็ดเป็นคำที่มาจากภาษาเขมร เขียนว่า ปฺรหิต อ่านว่า ปฺรอเฮด มีคำอธิบายความหมายในพจนานุกรมภาษาเขมรว่า เครื่องประสมหลายอย่าง เป็นเครื่องช่วยทำให้มีรสอร่อย เป็นกับข้าวทำด้วยปลาหรือเนื้อสัตว์สับละเอียดแล้วคลุกเคล้ากับเครื่องผสมหลายอย่าง แล้วปั้นเป็นก้อนเล็กๆ นำไปทอดหรือนำไปแกง 

ทั้งนี้ทั้งนั้นแม้จะมีชื่อว่าปลาเห็ดก็ไม่ได้มีส่วนผสมของเห็ดร่วมอยู่ด้วยเลย ยกเว้นเสียแต่ว่าสูตรปลาเห็ดของใครจะใส่เห็ดเข้าไปด้วยจริงๆ ซึ่งแต่เดิมนั้นเป็นเพียงเนื้อปลาหรือเนื้อสัตว์อื่นตามชอบเท่านั้นเอง

กินปลาเห็ดแล้วดียังไง? เนื่องจากปลาเห็ดหรือทอดมันเป็นอาหารที่ทำจากเนื้อปลา ซึ่งเป็นเนื้อสัตว์ที่อุดมด้วยคุณค่าทางสารอาหารไม่ว่าจะเป็นโปรตีน ไขมันดี กรดอะมิโน เป็นเนื้อสัตว์ที่กินแล้วย่อยง่าย ทั้งยังนำไปปรุงอาหารได้หลายหลายรวมทั้งปลาเห็ดที่มีส่วนผสมระหว่างเนื้อปลาและเครื่องแกงที่เต็มไปด้วยสมุนไพรไทยอันเป็นประโยชน์ต่อร่างกาย แต่ด้วยวิธีการปรุงที่ใช้วิธีการทอดเป็นหลัก หากจะกินในปริมาณมากควรต้องยั้งมือยั้งปากอย่ากินเยอะจนเกินไป เพื่อไม่ให้ได้รับโทษจากปลาเห็ดมากกว่าผลดีต่อร่างกาย

ขอบคุณข้อมูลจาก :  http://guru.sanook.com/13283/  Facebook : เมด อิน อุษาคเนย์

แกงเลียงเป็นแกงน้ำใสที่มีรสเผ็ดร้อนจากพริกไทย จึงน่าจะเป็นแกงโบราณของไทยก่อนที่ไทยจะได้รับอิทธิพลของพริกมาจากชาวโปรตุเกสที่เข้าในสมัยอยุธยา ผักที่ใช้เป็นผักพื้นบ้านที่ปลูกริมรั้วทั้งหมด เช่น ฟักทอง บวบ ตำลึง ใบแมงลัก และใส่กุ้งแห้งเพื่อให้มีรสหวานอร่อย

คุณค่าทางโภชนาการ

แกงเลียงจัดเป็นอาหารสุขภาพที่มีรสเผ็ดร้อนจากพริกไทย ที่ช่วยกระตุ้นระบบย่อยอาหาร และช่วยให้ระบบไหลเวียนของเลือดดีขึ้น ฟักทองมีวิตามินเอช่วยบำรุงสายตา ตำลึงมีเบต้าแคโรทีนสูงช่วยกำจัดอนุมูลอิสระ บวบมีใยอาหารสูงและช่วยบำรุงน้ำนม ใบแมงลักมีธาตุเหล็กสูง ช่วยบรรเทาอาการหวัด และแก้วิงเวียนศีรษะ โปรตีนได้จากกุ้งแห้งและเนื้อกุ้งสด

#สำนักงานประชาสัมพันธ์จังหวัดพิษณุโลก
#PRD4

แกงขนุน หรือ แกงบ่าหนุน แต่ก่อนนิยมทำในงานบุญ เพราะชื่อที่เป็นมงคล หมายความไปถึงการเกื้อหนุนซึ่งกันและกัน 

แกงขนุนเป็นหนึ่งในอาหารมงคลของชาวเหนือ เพราะชื่อขนุน หรือบ่าหนุน นิยมแกงกินในงานแต่งงาน เพื่อเป็นเคล็ดว่าให้คู่แต่งงานนั้นมีความเกื้อหนุนจุนเจือต่อกัน และในประเพณีพื้นเมืองของล้านนาถือว่าเป็นอาหารที่นิยมหลังวันเถลิงศก (วันพญาวัน) ซึ่งถือว่าเป็นวันขึ้นปีใหม่ของชาวเหนือ โดยมีความเชื่ออยู่ว่าในวันปากปี (วันเริ่มต้นปี) ถ้าได้กินแกงขนุนแล้วจะหนุนนำชีวิตให้ดีขึ้นตลอดทั้งปี 

คุณค่าทางโภชนาการ

ขนุนอ่อน เป็นผักที่มีคุณค่าทางโภชนาการสูง ช่วยให้ร่างกายได้รับประโยชน์จากโปรตีน ไขมัน และกากใยอาหาร อย่างครบถ้วน นอกจากนี้ยังให้สารต้านอนุมูลอิสระในปริมาณที่สูงอีกด้วย นุนอ่อนเป็นผักที่มีคุณค่าทางโภชนาการสูง ทั้งแคลเซียม ฟอสฟอรัส เหล็ก วิตามินเอ วิตามินบีหนึ่ง วิตามินบีสอง วิตามินซี และมีโปรตีนจากซี่โครงหมู แกงขนุนจึงเป็นอาหารที่มีสรรพคุณในการบำรุงน้ำนม สมานแผลในกระเพาะ และลำไส้ ทำให้ระบบย่อยอาหารทำงานได้ดีขึ้น

เมนูบ้าน ๆ ที่ทำไม่ยากมาแนะนำกันจากผลขนุนอ่อน ซึ่งมีปลูกกันแทบทุกบ้านในละแวกนี้ ส่วนใหญ่มักออกผลดกจนต้องแบ่งนำมาแปรรูปเป็นอาหารชนิดอื่นรับประทานกันพลาง ๆ ระหว่างรอผลขนาดใหญ่สุก ขนุนอ่อนมีคุณทางอาหารมากมาย ทั้งคาร์โบไฮเดรต โปรตีน กากใย วิตามินและแร่ธาตุต่าง ๆ เคล็ดลับการเลือกขนุนอ่อนเพื่อนำมาแกง ควรใช้ขนุนอ่อนที่เมล็ดข้างในยังไม่แก่จัดเพราะเมื่อนำมาแกงเนื้อจะสุกง่ายกำลังดี   

#สำนักงานประชาสัมพันธ์จังหวัดพิษณุโลก
#PRD4

ปลาตะเพียนเป็นที่รู้จักของคนทั่วไป แม้ก้างจะเยอะแต่นิยมนำไปปรุงอาหาร ทั้งต้มยำ ทอดกรอบ และต้มเค็ม เมืองอู่ข้าวอู่น้ำอย่างสุพรรณบุรีซึ่งเป็นแหล่งปลาตะเพียน เมื่อชาวบ้านจับปลาได้มากๆ มักถนอมอาหารด้วยการต้มเค็มเพราะเก็บไว้กินได้นานหลายวัน

เสถียร ท้วมจันทร์ ข่าวสดสุพรรณบุรี พาเข้าครัวเมืองขุนแผน หาสูตรเด็ดต้มเค็มปลาตะเพียนที่ยิ่งอุ่นยิ่งอร่อย  เริ่มต้นหาปลาตะเพียนสดๆ ตาใสๆ ผ่าท้องเอาเครื่องในออก  ระวังอย่าให้ดีแตก ถ้าแตกจะขมทั้งหม้อ (ที่เขาเรียกว่าดีแตกเป็นอย่างนี้เอง)จากนั้นล้างน้ำให้สะอาด ผึ่งให้แห้ง

โปรดฟังอีกครั้ง ดีเป็นส่วนประกอบในท้องปลาเล็กๆ มีสีเขียว ขั้นตอนสำคัญอีกอย่าง ปลาตะเพียนต้องไม่ขอดเกล็ด เตรียมอ้อยเหลือง ปอกเปลือก ทุบพอบุบเพื่อให้น้ำอ้อยออก นำไปรองก้นหม้อเพื่อไม่ให้ปลาติด

นำปลาที่เตรียมไว้มาวางทับบนอ้อย ห้ามคนเด็ดขาด เดี๋ยวเนื้อปลาหลุด ทำน้ำขุ่นด้วย ใส่น้ำสะอาด หอมแดงทุบ เกลือ น้ำปลา น้ำส้มมะขาม   เคี่ยวไปเรื่อยๆ ด้วยไฟอ่อนๆ จนเนื้อปลาเริ่มเปื่อย สังเกตที่เกล็ดปลาตะเพียนจะพองๆ ใส่น้ำตาลปี๊บลงไปตามชอบ

เมนูนี้จะได้ความหวานจากอ้อยและน้ำตาล ยิ่งเคี่ยวก้างยิ่งเปื่อย รสชาติกลมกล่อม เปรี้ยว หวาน เค็ม และอร่อย   เก็บได้นานด้วยการอุ่นไฟอ่อนๆ ไปเรื่อยๆ อย่าใช้ไฟแรงเด็ดขาด

ที่มา  :  คอลัมน์ จานเด็ด 77 จังหวัด 

#สำนักงานประชาสัมพันธ์จังหวัดพิษณุโลก
#PRD4

คุณค่าอาหารทางโภชนาการ

        ห่อหมกโบราณ ส่วนประกอบของผักที่ใช้ก็คือใบยอ แต่ในทุกวันนี้ก็เห็นได้ว่า มีทั้งใบโหระพา ใบกะเพรา กะหล่ำปลี แต่สูตรที่แท้จริงก็คือ ใบยอ การใช้ใบยอ เป็นภูมิปัญญาของบรรพบุรุษ จากการหาความรู้วิจัย พบว่าใบยอ มีสารประกอบบางอย่างที่มีประโยชน์ต่อสุขภาพค่อนข้างมาก ประโยชน์ต่อสุขภาพของห่อหมก เราจะเห็นว่า โดยมากทำจากเนื้อปลา ปลาก็เป็นที่โปรตีนที่มีประโยชน์ต่อร่างกาย ย่อยง่าย มีไขมันต่ำ แต่ขณะเดียวกัน ห่อหมกมีการใช้กะทิเป็นส่วนปประกอบ ก็เลยเพิ่มไขมันเข้ามาให้เหมาะสม แล้วก็มีการใช้พริกแกง เป็นที่ทราบกันดีว่ามีประโยชน์ต่อสุขภาพ เพราะว่าประกอบด้วยสมุนไพรต่าง ๆ หลายชนิด นอกจากนี้ ใบยอเป็นตัวช่วยทำให้เกิดความสมดุลของอาหารเมนูนี้ ในแง่ที่ว่าเป็นผัก เมื่อมีส่วนประกอบของผัก มีส่วนประกอบของไขมัน และโปรตีนแล้ว ก็ทำให้อาหารเมนูนี้ค่อนข้างสมบูรณ์ ตัวใบยอให้ประโยชน์ต่อสุขภาพ ในเรื่องของสารออกฤทธิ์ทางชีวภาพ ช่วยลดการต้านอนุมูลอิสระ ช่วยทำให้เกิดการป้องกันโรคในหลาย ๆ ด้าน เพราะฉะนั้นเป็นอาหารเมนูหนึ่งที่แนะนำให้ช่วยกันอนุรักษ์ และบริโภคกันเป็นประจำ

        ที่นิยมนำเอามารับประทาน คือ หัวปลีที่ได้จากกล้วยน้ำว้า  เนื่องจากมีรสฝาดน้อยที่สุดและเนื้อปลีจะไม่แข็ง เมื่อเทียบกับหัวปลีของกล้วยชนิดพันธุ์อื่นๆ โดยหัวปลีที่จะสามารถตัดออกมาจากเครือได้นั้น ให้สังเกตว่า กล้วยเครือนั้นออกลูกหวีสุดท้ายแล้ว เรียกว่า "ฝาละมี" (ผลกล้วยจะมีลูกขนาดเล็กและหวีติดผลน้อย) และปลายผลอ่อนของกล้วยบนเครือ ก้านดอกเริ่มเหี่ยวเป็นสีดำหรือเริ่มร่วง กล้วยเครือนั้นจึงเหมาะในการตัดเด็ดปลีออกมา

        เอ่ยชื่อหัวปลีขึ้นมาก็ทำให้อดคิดถึงพ่อกับแม่ไม่ได้ เพราะแม่ทำให้กินบ่อยมากๆ ชอบกินกันทั้งบ้าน หัวปลีนั้นมีคุณค่าไม่แพ้กล้วยสุกเลย นิยมนำมาทำเป็นอาหารทั้งแบบสุกและดิบ ส่วนคุณค่าทางโภชนาการสารอาหาร ที่มีอยู่ในหัวปลีนั้น ช่วยบำรุงเพิ่มน้ำนมในมารดาที่กำลังให้นมบุตร ช่วยเคลือบกระเพาะอาหาร ลดการอักเสบแผลในกระเพาะอาหารได้ ช่วยลดน้ำตาลในเลือด และยางสดของหัวปลีนั้น ตามภูมิปัญญาชาวบ้านนำมาทาแผลสด ช่วยให้เลือดหยุดชะงักได้ทันที อีกทั้งยังมีแร่ธาตุเหล็กอยู่เยอะมากๆ และยังมีผลวิจัยพบว่าหัวปลีช่วยรักษษโรคกระเพาะอาหารได้ด้วย เพราะสามารถป้องการการเกิดแผลในกระเพาะของเราได้นั่นเอง